Data Centers: Από τις ΑΠΕ, στο ίδιο χωροταξικό χάος

Θέλεις να βλέπεις τα νέα του
tvstar.gr πρώτα στη Google;
Πρόσθεσέ μας στις προτιμώμενες πηγές σου:
αγαπημένα σου στη Google
Η υπόθεση των δύο γιγαντιαίων data centers, που σχεδιάζονται κυριολεκτικά στην «αυλή» μας, στο Παλαιοχώρι Δωριέων, δεν αποτελεί κεραυνό εν αιθρία. Είναι η ακριβής επανάληψη του ίδιου χαοτικού μοντέλου που ζήσαμε και συνεχίζουμε να ζούμε στη Φθιώτιδα και σε ολόκληρη τη χώρα με τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ).
Μόνο που εδώ, η στάση της πολιτείας αποδεικνύεται διπλά υποκριτική. Από τη μία πλευρά, παριστάνει την αδιάφορη, αρνούμενη να εκπονήσει πρώτα έναν σοβαρό, επιστημονικό και δεσμευτικό εθνικό χωροταξικό σχεδιασμό. Από την άλλη, έρχεται εκ των υστέρων και νομοθετεί αποσπασματικά -όπως είδαμε και με τον τελευταίο νόμο για την αγορά ενέργειας και τα κέντρα δεδομένων- «φωτογραφίζοντας» και νομιμοποιώντας συγκεκριμένα επενδυτικά σχέδια που έχουν ήδη δρομολογηθεί ερήμην των πολιτών.
Στο ίδιο έργο θεατές. Βλέπουμε εταιρείες-οχήματα (ΙΚΕ με 5.000 κεφάλαιο) να διαχειρίζονται τεράστια κεφάλαια ξένων επενδυτικών funds, αναζητώντας απλώς φθηνή γη και ευνοϊκούς όρους για να στήσουν φαραωνικές εγκαταστάσεις. Σε αυτή την κούρσα, κανείς δεν φαίνεται να υπολογίζει το πραγματικό κόστος: την υποβάθμιση του περιβάλλοντος, την απώλεια πολύτιμης παραγωγικής γης, την πίεση στους υδάτινους πόρους, την απειλή για την άγρια πανίδα και χλωρίδα, αλλά και την αλλοίωση της ποιότητας ζωής δίπλα στα σπίτια των κατοίκων.
Το πιο εξοργιστικό, ωστόσο, είναι η εγκατάλειψη των πολιτών. Απουσιάζοντας από τον ρόλο του προστάτη του δημοσίου συμφέροντος, η πολιτεία αφήνει τις τοπικές κοινωνίες μόνες τους να «βγάλουν τα κάστανα από τη φωτιά». Οι κάτοικοι και οι τοπικοί φορείς καλούνται να σταθούν απέναντι σε πανίσχυρους οικονομικούς μηχανισμούς και κομμένες-ραμμένες διαδικασίες. Την ίδια στιγμή επιχειρείται ο κατευνασμός των αντιδράσεων με ψίχουλα και «καθρεφτάκια» αντισταθμιστικών οφελών. Είναι το «τυράκι στη φάκα»
Η τεχνολογική εξέλιξη, όπως και η πράσινη μετάβαση, δεν μπορεί να αποτελεί άλλοθι για την περιβαλλοντική και κοινωνική απορρύθμιση. Δεν χρειαζόμαστε άλλες επενδύσεις «όπου να ‘ναι και όπως να ‘ναι», ούτε νόμους κομμένους στα μέτρα των επενδυτών. Απαιτείται εδώ και τώρα εθνικός χωροταξικός σχεδιασμός, αυστηροί περιβαλλοντικοί όροι και ουσιαστικός λόγος στους ανθρώπους, που ζουν, μοχθούν και προστατεύουν αυτόν τον τόπο.
Στέφανος Σταμέλλος
https://www.e-ecology.gr
https://www.facebook.com/stefanos.stamellos/

