Συμεών Κεδίκογλου: Το “επιτελικό κράτος” στρώνει το τραπέζι για το συμβουλευτικό φαγοπότι των “Big 4”;
Στη Βουλή φέρνει ο Συμεών Κεδίκογλου, με Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων, προς τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και τον Υπουργό Επικρατείας, το ζήτημα της γιγάντωσης των συμβουλευτικών εταιρειών πάνω σε δημόσιες συμβάσεις και πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης.
Ακολουθεί το κείμενο της Ερώτησης:
ΕΡΩΤΗΣΗ & ΑΚΕ
Προς τον Υπουργό Επικρατείας και τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών
Θέμα: «Το “επιτελικό κράτος” στρώνει το τραπέζι για το συμβουλευτικό φαγοπότι των “Big 4”; Η κυβέρνηση οφείλει να δώσει πλήρη στοιχεία για τη γιγάντωση των συμβουλευτικών εταιρειών πάνω σε δημόσιες συμβάσεις και πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης»
Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας συνεχίζει να διαφημίζει το «επιτελικό κράτος» ως δήθεν πρότυπο διοικητικής αποτελεσματικότητας, όμως τα στοιχεία παρουσιάζουν μια πολύ διαφορετική εικόνα. Πρόκειται στην πραγματικότητα για έναν μηχανισμό που συρρικνώνει τη δημόσια διοίκηση ενώ ταυτόχρονα εκχωρεί συστηματικά και αδικαιολόγητα κρίσιμες λειτουργίες σχεδιασμού, υλοποίησης και ελέγχου δημόσιων πολιτικών σε λίγες μεγάλες ιδιωτικές συμβουλευτικές εταιρείες.
Σύμφωνα με συγκεκριμένα στοιχεία, τα οποία παρουσιάζονται σε αποκαλυπτικό δημοσίευμα (στην ενημερωτική ιστοσελίδα «powergame.gr») και βασίζονται στις λογιστικές καταστάσεις των 15 μεγαλύτερων εταιρειών συμβούλων και ελεγκτών στην Ελλάδα, την περίοδο 2019-2024 τα συνολικά τους έσοδα προσέγγισαν τα 3,5 δισ. ευρώ. Ο κύκλος εργασιών τους εκτοξεύθηκε από 353,1 εκατ. ευρώ το 2019 σε 876,9 εκατ. ευρώ το 2024, ενώ τα καθαρά κέρδη αυξήθηκαν από περίπου 20 εκατ. ευρώ σε 75,1 εκατ. ευρώ. Οι τέσσερις μεγαλύτεροι όμιλοι, «Deloitte», «EY», «PwC» και «KPMG», συγκεντρώνουν μερίδιο 82,7% της αγοράς, με έσοδα 725,4 εκατ. ευρώ το 2024.
Η χρονική συγκυρία αυτής της «έκρηξης» φαίνεται πως δεν είναι καθόλου τυχαία. Συμπίπτει με την υλοποίηση του Ταμείου Ανάκαμψης, του οποίου η ελληνική κατανομή ανέρχεται συνολικά σε 35,95 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 18,22 δισ. ευρώ είναι επιχορηγήσεις και τα υπόλοιπα 17,73 δισ. ευρώ είναι δάνεια. Μετά την εκταμίευση της 23ης Απριλίου 2026, η Ελλάδα έχει λάβει 24,6 δισ. ευρώ, δηλαδή το 68,5% της συνολικής κατανομής, ενώ έχει εκπληρώσει μόλις το 53% των οροσήμων και στόχων.
Παράλληλα, η ανεξάρτητη έρευνα «CONSULTOCRACY: Χαρτογράφηση των Συμβουλευτικών Υπηρεσιών στο Ελληνικό Δημόσιο», η οποία πραγματοποιήθηκε σε στοιχεία του «Κεντρικού Ηλεκτρονικού Μητρώου Δημοσίων Συμβάσεων» (ΚΗΜΔΗΣ) για συμβάσεις συμβουλευτικών υπηρεσιών της περιόδου 2017–2025, αναδεικνύει μια καθαρή «τομή» μετά το 2020. Για τα έτη 2017–2019, καταγράφονται 412 συμβάσεις συνολικής αξίας μόλις 22,99 εκατ. ευρώ και 19 απευθείας αναθέσεις. Αντίθετα, την περίοδο 2020–2025 καταγράφονται 2.667 συμβάσεις, συνολικής αξίας περίπου 1,536 δισ. ευρώ, με 1.901 απευθείας αναθέσεις. Με άλλα λόγια, μετά το 2020 συγκεντρώνεται το 86,6% των συμβάσεων, το 98,5% της συνολικής αξίας και περίπου το 99% των απευθείας αναθέσεων του δείγματος της έρευνας. Δηλαδή, το ετήσιο μέσο ύψος δαπάνης από περίπου 7,7 εκατ. ευρώ την περίοδο 2017–2019 εκτινάσσεται σε περίπου 256 εκατ. ευρώ την περίοδο 2020–2025. Πρόκειται, συνεπώς, για μια θεσμική και δημοσιονομική «έκρηξη» της εξάρτησης του Δημοσίου από ιδιωτικές συμβουλευτικές εταιρείες.
Τέλος, εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι ακόμη και η επίσημη λίστα των 100 μεγαλύτερων «τελικών αποδεκτών» πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης δεν απαντά στο κρίσιμο ερώτημα των «αναδόχων» («τελικός αποδέκτης» είναι η τελευταία οντότητα που λαμβάνει πόρους από το Ταμείο και δεν ταυτίζεται με τον «ανάδοχο σύμβασης»). Επομένως, ούτε στη λίστα αυτή δεν αποτυπώνονται στοιχεία για τις ιδιωτικές εταιρείες που αμείβονται, μέσω δημόσιων συμβάσεων, από το Ταμείο για συμβουλευτικές, ελεγκτικές, νομικές ή υπηρεσίες τεχνικής υποστήριξης.
Ως εκ τούτων:
Επειδή η δημόσια διοίκηση δεν μπορεί να μετατρέπεται, μέσω του «επιτελικού κράτους», σε διακοσμητικό «εξάρτημα» ιδιωτικών συμφερόντων,
επειδή η κριτική στο «επιτελικό κράτος» δεν προέρχεται πλέον μόνο από την αντιπολίτευση, αφού ακόμη και στην ανοιχτή επιστολή που δημοσίευσαν πρόσφατα πέντε βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας ζητούν ανοιχτά «να επαναξιολογήσουμε από κοινού το επιτελικό κράτος», το οποίο «γεννά ενίοτε ζητήματα θεσμικής ανισορροπίας», καθώς «στην πορεία προκάλεσε υπερσυγκέντρωση εξουσιών σε μικρούς πυρήνες», αφού «δεν κατάφερε να ελέγξει πλήρως τα φαινόμενα διαφθοράς», και
επειδή το Ταμείο Ανάκαμψης δεν μπορεί να λειτουργεί ως ταμείο ανακύκλωσης κερδών για λίγους μεγάλους συμβουλευτικούς ομίλους, τη στιγμή που η κοινωνία, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις και η Τοπική Αυτοδιοίκηση ζητούν πόρους για πραγματικές ανάγκες και όχι αδιαφανείς «μελέτες επί μελετών»,
ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:
- Ποιο είναι το συνολικό ύψος των συμβάσεων, από το 2019 έως σήμερα, προς «Deloitte», «EY», «PwC», «KPMG» και τις λοιπές μεγάλες συμβουλευτικές εταιρείες, ανά υπουργείο, φορέα, εταιρεία, αντικείμενο, διαδικασία ανάθεσης, ποσό και πηγή χρηματοδότησης;
- Ποιο μέρος των συμβάσεων αυτών χρηματοδοτείται άμεσα ή έμμεσα από το Ταμείο Ανάκαμψης, στο σκέλος επιχορηγήσεων και στο σκέλος δανείων;
- Πόσες από τις συμβάσεις αυτές έγιναν με απευθείας ανάθεση ή διαπραγμάτευση χωρίς ουσιαστικό ανταγωνισμό και με ποια ειδική αιτιολογία ανά περίπτωση;
- Ποιο είναι το κυβερνητικό σχέδιο για την ενίσχυση της τεχνικής και επιτελικής επάρκειας του Δημοσίου, ώστε να σταματήσει η θεσμικά επικίνδυνη εξάρτηση από περιορισμένο αριθμό ιδιωτικών συμβουλευτικών εταιρειών;
ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ:
Αιτούμαστε την κατάθεση πλήρους μητρώου αναδόχων, υπεργολάβων, πραγματικών δικαιούχων, παραδοτέων και πληρωμών για όλα τα έργα συμβουλευτικών υπηρεσιών που συνδέονται με το Ταμείο Ανάκαμψης.
