Πυρκαγιές: Γιατί οδηγούνται πλέον στη φυλακή οι κατηγορούμενοι – Το νέο modus operandi και οι αλλαγές στον Ποινικό Κώδικα

Τον δρόμο για τη φυλακή πήραν οι δύο κατηγορούμενοι για τον εμπρησμό στα Συχαινά, στη μεγάλη πυρκαγιά της Πάτρας, καθώς μετά τις απολογίες τους κρίθηκαν προφυλακιστέοι με σύμφωνη γνώμη ανακριτή και εισαγγελέα.

Ο 27χρονος και ο 19χρονος κατηγορήθηκαν για εμπρησμό σε δασική και μη δασική έκταση κατά συρροή, κατ’ εξακολούθηση και σε συναυτουργία.

Οι αστυνομικοί του Τμήματος Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων της ΕΛ.ΑΣ. έφθασαν γρήγορα στα ίχνη τους και προχώρησαν στη σύλληψή τους αξιοποιώντας, συνδυαστικά, δεδομένα από τις κεραίες κινητής τηλεφωνίας, βίντεο και φωτογραφίες καθώς και μαρτυρίες κατοίκων της περιοχής. Με το νέο modus operandi των διωκτικών αρχών οι δράστες εντοπίζονται άμεσα και στέλνονται με «δεμένες» δικογραφίες στη δικαστική αρχή, η οποία στη συνέχεια θα αποφασίσει για την τύχη τους.

Σήμερα, απολογείται στο Δικαστικό Μέγαρο Πατρών ο τρίτος συλληφθείς για τις πυρκαγιές της προηγούμενης εβδομάδας, ο 25χρονος που κατηγορείται για την πυρκαγιά στην περιοχή Γηροκομείο και μένει να φανεί αν θα ακολουθήσει κι αυτός τον ίδιο δρόμο με τους άλλους δύο.

Ο 25χρονος με καταγωγή από την Πάτρα, εντοπίστηκε το απόγευμα της 13ης Αυγούστου, λίγα λεπτά από την έναρξη της πυρκαγιάς στο σημείο, από αστυνομικούς της ομάδας ΟΠΚΕ και της Διεύθυνσης Αστυνομίας Αχαΐας, ενώ οι διωκτικές αρχές έχουν στη διάθεσή τους και φωτογραφικό υλικό στο οποίο ο κατηγορούμενος φαίνεται στο σημείο έναρξης της φωτιάς να σκύβει και στη συνέχεια να προκαλείται η πυρκαγιά.

Το ενδεχόμενο του εμπρησμού εξετάζεται και για τις πυρκαγιές σε Ζάκυνθο, Βόνιτσα και Φλάμπουρα Πρέβεζας.

Οι συλληφθέντες διώκονται με βάση τις νέες αυστηρότερες διατάξεις του Ποινικού Κώδικα, ο οποίος τροποποιήθηκε από τη σημερινή κυβέρνηση (Νόμος 5090 του 2024), και οι οποίες προβλέπουν βαρύτατες ποινές για τους εμπρηστές.

Συγκεκριμένα, ο εμπρησμός δάσους από αμέλεια που επιφέρει θανάτους ή οικολογική καταστροφή, ακόμα και όταν ο εμπρησμός προκαλείται σε συνθήκες που ο δείκτης επικινδυνότητας, σύμφωνα με τον ημερήσιο χάρτη πρόβλεψης κινδύνου, είναι υψηλός, αντιμετωπίζεται ως σοβαρό κακούργημα που επιφέρει ποινές από 10 (η ελάχιστη) έως 20 χρόνια (η μέγιστη) κάθειρξη, χρηματική ποινή μέχρι 200.000 ευρώ και δήμευση περιουσίας του δράστη.

Μέχρι πρότινος, με τον ποινικό κώδικα όπως τον είχε τροποποιήσει η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ (Ν. 4619/2019), το ίδιο αδίκημα αντιμετωπιζόταν ως πλημμέλημα με ελάχιστη ποινή μόλις τις 10 ημέρες και με κατά κανόνα αναστολή της ποινής, όπως στην περίπτωση της πυρκαγιάς στο Μάτι.

Παράλληλα, ο εμπρησμός δάσους από πρόθεση στη βασική μορφή του, τιμωρείται πλέον ως βαρύ κακούργημα με ποινή κάθειρξης που δεν αναστέλλεται ούτε μετατρέπεται με κανέναν τρόπο, χρηματική ποινή μέχρι 200.000 ευρώ και  δήμευση περιουσίας (άρθρα 42 και 43 Ν.5090/2024).

Αντίθετα, με τον προηγούμενο ποινικό κώδικα της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ αντιμετωπιζόταν ως πλημμέλημα με ποινή φυλάκισης και δυνατότητα αναστολής της.

Επιπρόσθετα, όταν ο εμπρησμός δάσους από πρόθεση προκαλεί θάνατο τιμωρείται πλέον μόνο με ισόβια κάθειρξη και με δυνητική αποφυλάκιση μετά από ουσιαστική κρίση του δικαστικού συμβουλίου στα 18 χρόνια (άρθρο 19 Ν. 4855/2021 σε συνδυασμό με άρθρο 25 Ν. 5090/2024).

Το ίδιο αδίκημα με βάση τον προηγούμενο ποινικό κώδικα της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ (Ν. 4619/2019) τιμωρούνταν με ποινή κάθειρξης έως 15 έτη και υποχρεωτική αποφυλάκιση στα 6 έτη.

Ακόμη, σε περίπτωση πλημμελήματος ανθρωποκτονίας από αμέλεια, με πολλά θύματα, όπως στην περίπτωση της πυρκαγιάς στο Μάτι, η συνολική ποινή φθάνει με τον ισχύοντα ποινικό κώδικα τα 10 χρόνια (άρθρο 8 ν.4855/2021), ενώ με τον ποινικό κώδικα όπως τον είχε τροποποιήσει η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ (Ν. 4619/2019) δεν μπορεί να ξεπεράσει τα 5 χρόνια.

Υπενθυμίζεται ότι η κυβέρνηση με τα άρθρα 6,19 και 25 του Ν. 5090/2024 αύξησε τη μέγιστη ποινή κάθειρξης στα κακουργήματα από 15 στα 20 χρόνια έτη και αυστηροποίησε την προϋποθέσεις αναστολής και υφ’ όρων απόλυσης.

Αντίθετα, με τον ποινικό κώδικα όπως τον τροποποίησε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, οι ποινές επί πλημμελημάτων έχουν συμβολικό χαρακτήρα καθώς κατά κανόνα αναστέλλονται.

Με τον ποινικό κώδικα, όπως ισχύει σήμερα, κάθε ποινή άνω του ενός έτους δεν είναι εικονική αλλά πραγματική καθώς εκτίεται και δεν αναστέλλεται.

Ως εκ τούτου, όλες ποινές που αφορούν εμπρησμό δάσους, με τις αλλαγές που θέσπισε η σημερινή κυβέρνηση, εκτίονται στη φυλακή, δεν αναστέλλονται ούτε μετατρέπονται με κανένα τρόπο, η δε έφεση δεν έχει αναστέλλουσα ισχύ (άρθρο 42 Ν. 5090/2024).

Πηγή: ΕΡΤ